Projekt ustawy o zmianie ustawy o rachunkowości oraz o zmianie niektórych innych ustaw

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o rachunkowości oraz o zmianie niektórych innych ustaw, przedłożony przez ministra finansów.


Głównym celem zmiany ustawy o rachunkowości oraz innych ustaw jest wdrożenie przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/34/UE odnośnie do jednostek innych niż jednostki mikro (obowiązek dla państwa członkowskiego), a także wprowadzenie uproszczeń w rachunkowości związanych ze zmieniającym się otoczeniem gospodarczym.

Najważniejsze zmiany dotyczą:

Uproszczenia sprawozdania finansowego dla jednostek małych (m. in. spółek kapitałowych spełniających określone w projekcie kryteria w zakresie sumy bilansowej, przychodów oraz zatrudnienia), zobowiązanych do stosowania przepisów ustawy o rachunkowości. Obejmują one:

  • możliwość sporządzania skróconego sprawozdania finansowego (jedynie uproszczonego bilansu, rachunku zysków i strat oraz informacji dodatkowej z ograniczoną ilością ujawnień),
  • zwolnienie ze sporządzania sprawozdania z działalności oraz możliwość nie sporządzania zestawienia zmian w kapitale własnym oraz rachunku przepływów pieniężnych.

Dostosowania do dyrektywy przepisów w zakresie sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych; chodzi m.in. o:

  • zmianę definicji jednostek powiązanych, jednostki stowarzyszonej oraz znaczącego inwestora i znaczącego wpływu, a także wprowadzenie nowej definicji zaangażowania w kapitale,
  • wykluczeniu z możliwości skorzystania ze zwolnienia dotyczącego sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych w przypadku "małej" grupy kapitałowej, jeżeli którakolwiek z jednostek w takiej grupie jest jednostką działającą na rynku finansowym, w tym m.in.: bankiem, zakładem ubezpieczeń, emitentem papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na jednym z rynków regulowanych Europejskiego Obszaru Gospodarczego),
  • wprowadzenie dwóch kategorii wielkości progów umożliwiających niesporządzenie skonsolidowanych sprawozdań finansowych (z uwzględnieniem wyłączeń konsolidacyjnych oraz bez ich uwzględnienia).

Wprowadzenia nowego sprawozdania dotyczącego płatności na rzecz administracji publicznych. Dodano nowy rozdział 6a, w którym uwzględniono konieczność sporządzania takiego sprawozdania przez jednostki o określonej formie prawnej (np. spółki kapitałowe, spółki komandytowo–akcyjnymi) działające w przemyśle wydobywczym lub zajmujące się wyrębem lasów pierwotnych, które

  • działają na rynku finansowym, w tym m.in.: banki, zakłady ubezpieczeń, emitenci papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na jednym z rynków regulowanych Europejskiego Obszaru Gospodarczego),
  • spełniają kryteria określone w projekcie w zakresie sumy bilansowej, przychodów i zatrudnienia.

Wprowadzenie uproszczeń w rachunkowości związanych ze zmieniającym się otoczeniem gospodarczym, w tym

  • możliwości klasyfikowania umów leasingu w sposób uproszczony, tj. według zasad określonych w przepisach podatkowych,
  • odstąpienia do ustalania aktywów i tworzenia rezerw z tytułu odroczonego podatku dochodowego,
  • niestosowania rozporządzenia Ministra Finansów z 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych

Będzie to dotyczyć nowego katalogu jednostek określonego w projekcie.

  • zniesieniu obowiązku publikacji sprawozdań finansowych przez spółdzielnie w Monitorze Spółdzielczym, z jednoczesnym pozostawieniem obowiązku ich składania wraz z innymi dokumentami do Krajowego Rejestru Sądowego,
  • ujednoliceniu przepisów dotyczących terminu przeliczania na walutę polską wielkości wyrażonych w euro (art. 3 ust. 3 ustawy o rachunkowości, art. 24a ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 4 ust. 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne) według średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na pierwszy dzień roboczy października roku poprzedzającego rok podatkowy.

Ponadto przewidziano możliwość prowadzenia uproszczonej ewidencji przychodów i kosztów (zamiast ksiąg rachunkowych) dla małych organizacji pozarządowych, z wyłączeniem spółek kapitałowych, oraz stowarzyszeń jednostek samorządu terytorialnego. 

Chodzi np. o jednostki:

  • działające w sferze zadań publicznych,
  • nieprowadzące działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz nieposiadające statusu organizacji pożytku publicznego,
  • osiągające, w roku poprzedzającym rok wyboru prowadzenia uproszczonej ewidencji przychodów i kosztów, przychody w wysokości nieprzekraczającej 50 000 zł.

Minister finansów, w porozumieniu z ministrem pracy i polityki społecznej, określi w rozporządzeniu sposób prowadzenia uproszczonej ewidencji przychodów i kosztów.

Zaproponowane uproszczenia przyczynią się do obniżenia kosztów przygotowania sprawozdania finansowego oraz kosztów bieżącego prowadzenia rachunkowości przez jednostki małe. Zmiany wprowadzone do projektu nowelizacji ustawy poprawią warunki funkcjonowania przedsiębiorczości i przyczynią się do wzrostu konkurencyjności gospodarki.

Zniesienie barier administracyjnych i wprowadzenie bardziej przyjaznych przepisów o rachunkowości powinno w znacznym stopniu poprawić warunki funkcjonowania małych jednostek. Przyjęty kierunek zmian wpisuje się w działania rządu, zmierzające do poprawy warunków wykonywania działalności gospodarczej i ograniczenia lub zniesienia barier hamujących rozwój przedsiębiorczości.


Zobacz także