Projekt ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, przedłożony przez ministra środowiska

Projekt ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, przedłożony przez ministra środowiska


Podstawowym celem projektu ustawy jest uszczelnienie systemu gospodarowania odpadami opakowaniowymi. Obecnie jest on nieskuteczny i nie gwarantuje osiągnięcia przez Polskę do końca 2014 r. wymaganych przepisami unijnymi poziomów odzysku 
i recyklingu odpadów opakowaniowych. Może to skutkować nałożeniem na nasz kraj poważnych kar finansowych przez Trybunał Sprawiedliwości UE. Nowa ustawa w dużym stopniu zastąpi dotychczas obowiązujące regulacje.

Przepisy ustawy obejmą wszystkie opakowania wprowadzone do obrotu w Polsce (bez względu na rodzaj materiału, z jakiego je wytworzono), a także odpady 
z nich powstałe. Wskazano jednak przypadki, do których ustawa nie będzie miała zastosowania. Jej przepisy nie będą stosowane np. wobec produktów w opakowaniach, które zostaną sprowadzone do Polski i w tym samym roku z niej wywiezione. Jednocześnie przedsiębiorcy wprowadzający do obrotu niewielkie masy opakowań (do 1000 kg) będą zwolnieni z obowiązku zapewnienia poziomu odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych. Powinno to ułatwić im prowadzenie działalności gospodarczej.

Projekt ustawy zakłada, że marszałek województwa będzie prowadził rejestr przedsiębiorców: wprowadzających produkty w opakowaniach; prowadzących recykling (lub inny niż recykling proces odzysku); eksportujących odpady opakowaniowe; dokonujących wewnątrzwspólnotowej dostawy odpadów opakowaniowych; będących organizacjami odzysku opakowań. Rejestr będzie prowadzony w systemie teleinformatycznym. Dane w nim zawarte będą jawne i dostępne – w siedzibie urzędu marszałkowskiego lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Wprowadzenie do obrotu produktów w opakowaniach będzie możliwe dopiero po uzyskaniu wpisu do rejestru. Wpis do rejestru będzie dokonywany na wniosek przedsiębiorcy, który będzie mógł go złożyć w formie elektronicznej. Wykreślenie z rejestru będzie możliwe – na wniosek lub z urzędu. Za wpis do rejestru będzie pobierana opłata rejestrowa (przed złożeniem wniosku o wpis) i opłata roczna (wnoszona do końca lutego każdego roku). Wpływy z tych opłat będą przeznaczane na prowadzenie rejestrów.

Ponadto, nowe przepisy zobowiązują organizacje odzysku opakowań do uwzględnienia w osiągniętym poziomie odzysku i recyklingu, do końca grudnia 2020 r. i w latach następnych, co najmniej 50 proc. odpadów opakowaniowych pochodzących 
z gospodarstw domowych. Zaproponowane rozwiązanie wpłynie pozytywnie na rozwój selektywnego zbierania odpadów z gospodarstw domowych i przyczyni się do wypełnienia przez Polskę zobowiązań unijnych.
Wskazano, że coroczną kontrolę przedsiębiorców (prowadzących recykling lub inny niż recykling proces odzysku; eksportujących odpady opakowaniowe i dokonujących wewnątrzwspólnotowej dostawy odpadów opakowaniowych) będzie przeprowadzał marszałek województwa. Będzie on sporządzał i przekazywał ministrowi środowiska oraz Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska informację o wynikach kontroli przeprowadzonych w poprzednim roku kalendarzowym, wraz z wnioskami, w tym planowanymi działaniami, które mają usunąć stwierdzone naruszenia.
Projekt ustawy nakłada również obowiązek sporządzania i składania przez przedsiębiorców w urzędach marszałkowskich rocznych sprawozdań o masie wytworzonych, przywiezionych oraz wywiezionych opakowań, a także o produktach w opakowaniach wprowadzonych na rynek oraz osiągniętych poziomach odzysku i recyklingu. Takie sprawozdanie będzie można złożyć elektronicznie.

Określono także zasady działania organizacji odzysku opakowań (będzie to działalność regulowana i wpisana do rejestru). Organizacje te zostaną dodatkowo zobowiązane do przeznaczania na publiczne kampanie edukacyjne co najmniej 5 proc. swoich przychodów, pochodzących z odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych. Wydatki poniesione na ten cel będą musiały być udokumentowane.

Do ustawy włączono także obecnie obowiązujące regulacje dotyczące opłaty produktowej. Przedsiębiorcy (w tym organizacje odzysku), którzy w danym roku nie uzyskają wymaganych poziomów recyklingu, w tym recyklingu dla wszystkich opakowań razem i odzysku – będą musieli uiścić tzw. opłatę produktową. Jej wysokość (inna w zależności od rodzaju opakowania) zostanie ustalona w rozporządzeniu ministra środowiska w porozumieniu z ministrami: finansów i gospodarki. Będzie ona wnoszona na odrębny rachunek bankowy marszałka województwa.

W przepisach ustawy uregulowano dystrybucję produktów w opakowaniach. Przedsiębiorca zajmujący się handlem detalicznym, podobnie jak obecnie, będzie zobowiązany do przyjmowania zwracanych i oddawanych na wymianę opakowań po produktach, które znajdują się w jego ofercie. Te przepisy mają gwarantować konsumentom odbiór opakowań wielokrotnego użytku.

Wprowadza się także kary pieniężne – od 5 do 500 tys. zł – za nieprzestrzeganie przepisów ustawy.
Zaproponowane przepisy mogą przyczynić się do zwiększenia liczby przedsiębiorców spełniających obowiązek recyklingu i odzysku oraz masy odpadów opakowaniowych poddawanych tym procesom. W efekcie negatywny wpływ opakowań i odpadów opakowaniowych na środowisko będzie mniejszy.
 


Zobacz także