Informacja na temat realizacji „Polityki energetycznej Polski do 2030 r.” w 2010 r., przedłożona przez ministra gospodarki.

Informacja na temat realizacji „Polityki energetycznej Polski do 2030 r.” w 2010 r., przedłożona przez ministra gospodarki.


W 2010 r. kontynuowano realizację działań priorytetowych, takich jak: poprawa efektywności energetycznej, wzrost bezpieczeństwa dostaw paliw i energii (w tym tworzenie warunków dla wzmacniania pozycji konkurencyjnej polskich podmiotów energetycznych na rynku regionalnym), dywersyfikacja struktury wytwarzania energii elektrycznej poprzez wprowadzenie energetyki jądrowej, rozwój wykorzystania odnawialnych źródeł energii (w tym biopaliw), rozwój konkurencyjnych rynków paliw i energii, ograniczenie oddziaływania energetyki na środowisko.

Poprawie efektywności energetycznej będzie służyć przygotowana ustawa o efektywności energetycznej. Kontynuowano kampanię edukacyjno-informacyjną pn. „Czas na oszczędzanie energii”, udzielano wsparcia inwestycjom proefektywnościowym ze środków Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, regionalnych programów operacyjnych, Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz kredytów preferencyjnych na zasadach określonych w ustawie o wspieraniu termomodernizacji i remontów.

Ponadto prowadzono działania mające na celu stymulowanie rozwoju kogeneracji. W marcu 2010 r. weszła w życie nowelizacja ustawy Prawo energetyczne, wprowadzająca m.in. mechanizm cen referencyjnych dla ciepła wytwarzanego w jednostkach kogeneracji, a resort gospodarki prowadził prace nad założeniami do programu rozwoju kogeneracji
w Polsce do roku 2030.

Zagwarantowaniu bezpieczeństwa energetycznego służyły działania zapewniające stabilne dostawy paliw i energii, z uwzględnieniem optymalnego wykorzystania krajowych surowców energetycznych oraz dywersyfikacji źródeł i kierunków dostaw ropy naftowej, paliw ciekłych i gazowych.

W 2010 r. kontynuowano działania nakierowane na zniesienie barier prawnych w udostępnianiu nowych złóż węgla kamiennego i brunatnego oraz zmierzające do wprowadzenia zmian legislacyjnych wzmacniających ochronę tych złóż. Opracowano projekt „Koncepcji przestrzennego zagospodarowania kraju 2030” oraz przygotowano wstępne propozycje zmian w ustawie Prawo geologiczne i górnicze, mające na celu m.in.: określenie definicji strategicznego złoża węgla, wskazanie kryteriów i stopnia ochrony złóż węgla kamiennego i brunatnego oraz opracowanie wykazu złóż strategicznych podlegających ochronie przed zabudową. Przepisy (uchwalonej 8 stycznia 2010 r.) nowelizacji ustawy Prawo energetyczne dały podstawę do zwiększenia wykorzystania metanu z kopalń węgla kamiennego, obejmując go systemem wsparcia dla energii elektrycznej wytwarzanej w kogeneracji.

W sektorze węgla kamiennego kontynuowano działania organizacyjne i strukturalne ukierunkowane na tworzenie silnych podmiotów gospodarczych.

W sektorze gazu ziemnego i ropy naftowej prowadzono działania umożliwiające dywersyfikację dostaw tych surowców. Opracowano ponadto projekt nowelizacji ustawy o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym, w którym znajdą się przepisy dotyczące reagowania w sytuacjach kryzysowych. W 2010 r. trwały prace przygotowawcze do budowy portu zewnętrznego, falochronu, stanowiska przeładunkowego oraz terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego (LNG) w Świnoujściu wraz z siecią przyłączeniową. Korzystając ze wsparcia funduszy unijnych realizowano projekty rozbudowy systemu przesyłowego paliw płynnych i gazowych oraz połączeń transgranicznych. Kontynuowano działania na rzecz zapewnienia dostępu do złóż gazu ziemnego i ropy naftowej – krajowych i zagranicznych.

W 2010 r. podejmowano szereg działań legislacyjnych nakierowanych na likwidację barier dla inwestycji infrastrukturalnych w elektroenergetyce, gazownictwie i sektorze paliw płynnych, w szczególności w zakresie inwestycji liniowych. Podjęto prace nad analizą możliwości i zakresu wprowadzenia w Polsce inteligentnych sieci elektroenergetycznych.

Inwestycje związane z rozwojem elektroenergetycznych sieci przesyłowych i dystrybucyjnych w dalszym ciągu mogły uzyskać wsparcie z funduszy europejskich (w tym PO IiŚ) oraz środków NFOŚiGW.

Znowelizowane Prawo energetyczne przewiduje m.in. rozwiązania pobudzające rozwój konkurencyjnego rynku energii elektrycznej poprzez obowiązek upublicznienia części obrotu energią elektryczną. Ministerstwo Gospodarki przygotowało także projekt założeń do zmian w prawie, które wprowadzą system ochrony odbiorców wrażliwych energii elektrycznej.

Działania dotyczące energetyki jądrowej prowadzono zgodnie z zaleceniami Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej. Opracowano projekt „Programu polskiej energetyki jądrowej”, który określa m.in. zakres, terminy, koszty i skutki realizacji niezbędnych działań na rzecz wdrożenia energetyki jądrowej. Prowadzone są prace nad modelem funkcjonowania polskiej energetyki jądrowej oraz odpowiednimi regulacjami prawnymi. Przygotowano projekt nowelizacji ustawy Prawo atomowe oraz projekt założeń do projektu ustawy o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących. Sporządzono listę kryteriów wyboru potencjalnych lokalizacji elektrowni jądrowej oraz wykonano ranking 27 lokalizacji elektrowni jądrowych. Przygotowywana jest kampania edukacyjno-informacyjna nt. rozwoju energetyki jądrowej.

Kontynuowano działania mające na celu rozwój wykorzystania odnawialnych źródeł energii. 7 grudnia 2010 r. Rada Ministrów przyjęła „Krajowy plan działań w zakresie energii ze źródeł odnawialnych”, który został przesłany do Komisji Europejskiej. Przygotowano również projekt ustawy o energii ze źródeł odnawialnych oraz opracowano założenia do projektu nowelizacji ustawy o biokomponentach i biopaliwach ciekłych. Rada Ministrów 13 lipca 2010 r. zatwierdziła dokument „Kierunki rozwoju biogazowni rolniczych w Polsce w latach 2010-2020”. Znowelizowane przepisy Prawa energetycznego stworzyły podstawę prawną do podłączania biogazowi do gazowych systemów przesyłowych, skorelowania systemu świadectw biogazu z systemem świadectw pochodzenia energii elektrycznej wytworzonej w OZE. Ponadto inwestycje w OZE mogły uzyskać wsparcie w ramach PO IiŚ, RPO oraz ze środków NFOŚiGW.

Ministerstwo Gospodarki, we współpracy z Ministerstwem Środowiska, opracowało projekt „Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej”. Rada Ministrów podjęła decyzję o utworzeniu krajowej platformy aukcyjnej, na której sprzedawane będą uprawnienia do emisji CO2. Trwają prace nad projektem ustawy o bilansowaniu i rozliczaniu emisji dwutlenku siarki (SO2) i tlenków azotu (NOx) dla dużych źródeł spalania. W Ministerstwie Gospodarki opracowano projekt programu „Kierunki wdrażania Czystych Technologii Węglowych w Polsce”.

W kontekście bezpieczeństwa energetycznego i występujących awarii systemowych, za właściwy kierunek rozwoju należy uznać energetykę rozproszoną. Warto także zauważyć, że w przypadku występowania awarii w źródłach rozproszonych, jej skutki dla pracy systemu energetycznego są dużo mniejsze, niż w przypadku dużych źródeł. W związku z tym w dalszym ciągu wspierany będzie rozwój lokalnych źródeł wytwarzania, takich jak: małe źródła kogeneracyjne, źródła odnawialne czy wykorzystanie pomp ciepła przez gospodarstwa domowe.

Potencjał redukcji emisji gazów cieplarnianych dla Polski był przedmiotem analiz prowadzonych przez Bank Światowy, Międzynarodową Agencję Energetyczną oraz McKinsey&Company. Opinie tych instytucji wskazują na realność osiągnięcia założonego celu redukcji CO2, pod warunkiem poniesienia odpowiednich kosztów i nakładów inwestycyjnych.

Międzynarodowa Agencja Energetyczna, w ramach przeprowadzonego w 2010 r. przeglądu, pozytywnie oceniła priorytety „Polityki energetycznej Polski do 20130 roku” uznając, że są one zbieżne z celami polityki MAE (bezpieczeństwo energetyczne, ochrona środowiska naturalnego i rozwój gospodarczy). Jednym z kluczowych zaleceń wynikających z ww. przeglądu jest kontynuacja wdrażania założonych w programach działań.

Łącznie w 2010 r. zrealizowano 164 zadania, w tym działania określane jako „praca ciągła”, które mają na celu m.in. udzielenie wsparcia z funduszy europejskich, środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Z pozostałych działań przewidzianych do realizacji w 2010 r., 27 zadań znajduje się w zaawansowanym stopniu realizacji (np. regulacje likwidujące bariery dla inwestycji infrastrukturalnych w elektroenergetyce, gazownictwie i sektorze paliw płynnych, w szczególności w zakresie inwestycji liniowych).

Opóźnienie, w stosunku do terminu przewidzianego harmonogramem przedstawionym w Programie, wykazuje 10 zadań, których realizacja była uzależniona od decyzji podejmowanych na forum UE.

W związku z faktem, że „Polityka energetyczna Polski do 2030 roku” została przyjęta przez rząd w listopadzie 2009 r., część działań wyznaczonych na ten rok została zakończona dopiero 2010 roku, co spowodowało skumulowanie się w tym okresie dużej liczby przedsięwzięć, często o charakterze strategicznym. W 2010 r. rozpoczęto realizację części działań wyznaczonych na 2011 rok.

Ponieważ zadania realizowane w 2010 r. wymagały szerszej współpracy pomiędzy podmiotami odpowiedzialnymi za wdrażanie „Programu działań wykonawczych na lata 2009-2012”, powołano Międzyresortowy Zespół ds. Realizacji „Polityki energetycznej Polski do 2030 r.” W jego skład weszło 9 grup/zespołów doradczych do opracowania poszczególnych zagadnień problemowych.

Należy stwierdzić, że wyznaczone w „Polityce energetycznej Polski do 2030 roku” priorytety oraz cele pozostają aktualne.


Zobacz także